Ga je voor het eerst naar IJsland, dan heb je vast al een lijstje: Geysir, Gullfoss, het zwarte strand bij Vík, de ijsbergen in de gletsjerlagune. Het mooie is: de meeste bezienswaardigheden in IJsland zijn gewoon natuur, en voor natuur koop je geen kaartje. Alleen bij een paar drukbezochte stops betaal je parkeergeld, meestal via een app (bijvoorbeeld Parka) of bij de automaat.
Wij zijn een klein team in Keflavík en sturen elke dag gasten met een camper op pad. We beginnen met de klassiekers die op bijna elke route liggen, elk met een link naar onze uitgebreide gids. Daarna volgen de plekken waar de meeste mensen aan voorbijrijden: warme natuurbaden, stille kloven, verstopte watervallen en hoekjes van Reykjavík die niets kosten. Reken op wat grindwegen, korte wandelingen en heel veel landschap.
De highlights: de bekendste bezienswaardigheden van IJsland
Deze plekken staan niet voor niets op bijna elk lijstje. De meeste liggen aan de Ringweg (Route 1) of op een kleine omweg daarvan, en in de zomer bereik je ze probleemloos met een gewone 2WD-camper.
Golden Circle: Þingvellir, Geysir en Gullfoss
De bekendste route van het land begint vlak bij Reykjavík. In Nationaal Park Þingvellir loop je door de kloof tussen de Noord-Amerikaanse en de Euraziatische plaat, op de plek waar rond het jaar 930 het IJslandse parlement werd opgericht. In het geothermische gebied Geysir spuit de Strokkur om de paar minuten, en de Gullfoss stort in twee trappen een kloof in. Met korte stops ben je zo'n 6 tot 8 uur onderweg. De beste volgorde, de tijd per stop en de krater Kerið staan in onze gids over de Golden Circle.
Seljalandsfoss en Skógafoss
De twee beroemdste watervallen van de zuidkust liggen vlak bij elkaar aan de Ringweg. Achter de Seljalandsfoss loopt een pad waar je bijna altijd nat wordt, en bij de Skógafoss klim je via een lange trap naar de rand boven de waterval. Nog meer watervallen voor onderweg vind je op onze pagina over watervallen in IJsland.
Reynisfjara bij Vík
Zwart zand, basaltzuilen en rotsnaalden in zee hebben Reynisfjara tot het bekendste strand van het land gemaakt. Een bezoek kost niets, maar de golven rollen vaak zonder waarschuwing ver het strand op. Daarom bepaalt een stoplichtsysteem van groen, geel en rood hoe ver je mag. Wat de kleuren betekenen, staat in onze gids over Reynisfjara, het zwarte strand.
Jökulsárlón en Fjallsárlón
In de twee gletsjerlagunes aan de rand van de Vatnajökull drijven ijsbergen, en ze liggen allebei direct aan de Ringweg. Vlak ernaast glinsteren op Diamond Beach brokken ijs op het zwarte zand. Wil je de gletsjer zelf op, dan kan dat alleen met een erkende gids. Daarover, en over Skaftafell met de Svartifoss, lees je meer in onze gids over Nationaal Park Vatnajökull.
Snæfellsnes
Het schiereiland in het westen wordt ook wel IJsland in een notendop genoemd: de Kirkjufell, het zwarte kiezelstrand Djúpalónssandur, de kliffen van Arnarstapi en Hellnar, lavavelden en kleine vissersdorpen. De wegen zijn verhard, en van mei tot en met september volstaat een 2WD-camper. Onze gids over Snæfellsnes laat zien hoe je het schiereiland en de Golden Circle in drie dagen combineert.
Westfjorden
Lange fjordwegen, stille dorpen en de waterval Dynjandi: de Westfjorden zijn de meest afgelegen regio van het land. Trek er minstens vijf dagen voor uit, liever zeven, want over 100 km doe je hier vaak twee tot drie uur. Routes en campings staan in onze gids over de Westfjorden.
Noord-IJsland: Mývatn, Goðafoss en Dettifoss
In het noorden dampt de grond. Rond het meer Mývatn liggen lavavelden, pseudokraters en het geothermische gebied Hverir met zijn borrelende modderpoelen. De Goðafoss ligt direct aan de Ringweg, naar de Dettifoss rijd je over de verharde Route 862, en vanuit Húsavík varen in de zomer boten uit om walvissen te spotten. In onze gids over Noord-IJsland met de camper rijgen we alles aan elkaar tot één route.
Warmwaterbronnen en lagunes
Van de Blue Lagoon bij Keflavík en de Sky Lagoon bij Reykjavík tot de Mývatn Nature Baths: voor de grote lagunes betaal je entree, en voor zomeravonden boek je het best vooraf. In veel natuurbaden zit je daarentegen gratis; de mooiste staan hieronder. Een kaart met lagunes, natuurlijke bronnen en zwembaden staat in onze gids over warmwaterbronnen in IJsland.
Warme natuurbaden die weinig mensen kennen
Een warm bad midden in het landschap is een van de mooiste dingen die IJsland je gratis geeft. Veel natuurbaden liggen op een korte wandeling van de weg. Pak je zwemkleding en een handdoek in, neem je afval weer mee en houd je aan de borden ter plaatse. Helemaal gratis is niet elk bad: op privégrond betaal je vaak een kleine vergoeding.
Seljavallalaug aan de zuidkust
Dit oude stenen zwembad ligt in een smal dal, niet ver van de Skógafoss. Vanaf het kleine parkeerterrein loop je zo'n 20 minuten langs een beek, tot het bad opduikt onder steile groene hellingen, met de gletsjer op de achtergrond. Het water is eerder warm dan heet, dus het fijnst is het op een windstille zomerdag. Er staat een eenvoudig kleedhokje, maar er is geen personeel. De toegang is gratis; een bijdrage in de donatiebus wordt op prijs gesteld.
Hrunalaug bij Flúðir
Hrunalaug ligt dicht bij de Golden Circle en is toch veel rustiger dan de grote stops. Lage muurtjes van turf omringen twee kleine rotsbaden en een piepklein hutje, en het water is meestal rond de 40 °C. Omdat het bad op privégrond ligt, betaal je een kleine vergoeding. Het bad past goed in een dag op de Golden Circle; het rustigst is het vroeg in de ochtend of tegen zonsondergang.
Guðrúnarlaug in West-IJsland
Guðrúnarlaug is verbonden met een oude IJslandse saga en voelt als een kleine reis terug in de tijd. Het ronde stenen bad ligt naast turfhuisjes in een stil dal, en vanaf het parkeerterrein loop je er in minder dan vijf minuten heen. Er zijn eenvoudige kleedruimtes, het water is aangenaam warm en er kan een kleine vergoeding gevraagd worden. Handig als tussenstop op weg van het westen naar het noorden.
Fosslaug in Noord-IJsland
Fosslaug is een klein bad vlak naast een waterval, niet ver van de Ringweg in het noorden. Vanaf het parkeerterrein bij de rivier loopt een kort pad naar beneden. Het kost niets en is precies wat je wilt na een lange rijdag: je benen strekken in warm water.
Drangsnes en Hellulaug in de Westfjorden
In het dorpje Drangsnes staan hot pots (kuipen met warm water) pal aan zee, en met wat geluk zie je er zeehonden. Hellulaug is een rotsbad vlak aan de kust, waar je in het warme water ligt en naar de golven luistert. Beide zijn gratis, maar liggen ver van de Ringweg: vooral de moeite waard als je toch al een paar dagen door de Westfjorden rijdt.
Hveravellir in de hooglanden
Hveravellir is een geothermische oase midden in de hooglanden, met vlonderpaden, dampende bronnen en een natuurlijk warmwaterbad waarvoor je entree betaalt. Je komt er alleen in de zomer, als de Kjölur-route (Route 35) open is. De 35 is geen F-weg, maar wel een ruwe grindweg. Met een 2WD-camper raden we hem af: de weg kan de onderkant van de camper flink beschadigen, en die schade is voor jouw rekening, want de verzekering dekt geen schade aan de onderkant. Met onze 4x4-campers mag je de Kjölur-route rijden als die open is; rijd dan wel langzaam. Het makkelijkst is de hooglandbus.
Stille kloven en korte wandelingen
Je hoeft geen meerdaagse tocht als de Laugavegur te lopen om stilte te vinden. Er zijn ook korte wandelingen die niets kosten en waar je vaak bijna alleen bent. Twee daarvan passen bijzonder goed in een camperreis.
Múlagljúfur bij Fjallsárlón
De kloof Múlagljúfur ligt in het zuidoosten, niet ver van de gletsjerlagune Fjallsárlón. Een pad klimt langs de rand van de diepgroene kloof, waarin meerdere watervallen naar beneden storten. Heen en terug ben je ongeveer één tot twee uur onderweg, en stevige schoenen zijn hier geen overbodige luxe.
Rauðfeldsgjá op Snæfellsnes
Over Rauðfeldsgjá, een smalle rotsspleet op het schiereiland Snæfellsnes, gaat een oude sage. Na een korte wandeling sta je tussen bemoste rotswanden, en helemaal achterin klatert een kleine waterval. Bij nat weer is het er glad: blijf binnen het gemarkeerde stuk.
Watervallen en stranden zonder entree
Veel van de mooiste momenten in IJsland beginnen op een klein parkeerterrein met een kort pad. Watervallen, kliffen en zwarte stranden kosten bijna nooit entree; hooguit vraagt een enkele drukke plek parkeergeld.
Gljúfrabúi, Kvernufoss en Gluggafoss
Op een paar minuten lopen van de Seljalandsfoss verstopt de Gljúfrabúi zich in een smalle kloof; trek hier gerust je regenjas aan. De Kvernufoss ligt dicht bij de Skógafoss: een kort pad voert door een groen dal, en ook achter deze waterval kun je lopen. De Gluggafoss in de streek Fljótshlíð wordt ook wel de raamwaterval genoemd, omdat het water door een reeks openingen in de rots naar buiten spuit. Meestal is het er rustig. Samen zijn ze goed voor een dag met drie heel verschillende watervallen, allemaal in dezelfde omgeving.
Reynisfjara en Hvalnes
Reynisfjara kost niets, maar vraagt respect: blijf ver van het water, keer de zee nooit je rug toe en let op het waarschuwingslicht bij de ingang. Het deel bij de basaltzuilen en de grot Hálsanefshellir is vaak afgesloten. Heel anders is Hvalnes in het zuidoosten, een donker kiezelstrand met een vuurtoren, waar het een stuk rustiger is. Beide liggen handig aan de Ringweg.
Ruimte voor het onverwachte
Overal op het eiland vind je uitkijkpunten zonder naam, kraters naast de weg en korte paadjes die op geen enkele toeristenkaart staan. Plan je dagen daarom niet te vol. Stop wel alleen op parkeerplaatsen en in parkeerhavens, nooit op de rijbaan, ook niet als het licht net perfect is.
Gratis in Reykjavík
Ook in de hoofdstad kun je genoeg doen zonder geld uit te geven. Trek er aan het begin of het eind van je reis een halve dag voor uit.
De beeldentuin van Einar Jónsson
Vlak naast de Hallgrímskirkja ligt een kleine tuin met beelden die verhalen uit de IJslandse mythen en sagen vertellen. De toegang is gratis, en op de bankjes drink je rustig een kop koffie terwijl de kinderen tussen de beelden op ontdekking gaan.
Vuurtoren Grótta en strand Nauthólsvík
Aan de rand van de stad ligt Grótta, met een vuurtoren, een stuk kust dat bij eb droogvalt en een klein voetenbad dat volloopt met warm geothermisch water. Een rustige plek voor de zonsondergang en in het donkere seizoen, met wat geluk, ook voor het noorderlicht. Nauthólsvík is een aangelegd strand waar in de zomer warm water een kleine lagune in stroomt. IJslanders zwemmen hier in zee en warmen zich daarna op in de hot pot. Het strand zelf is gratis; voor voorzieningen zoals de kleedkamers kan een kleine vergoeding gevraagd worden.
Street art, Öskjuhlíð en Perlan
In het centrum zijn veel muren beschilderd met kleurrijke street art, en een wandeling op eigen houtje levert genoeg foto's op. Op de heuvel Öskjuhlíð lopen bospaden naar uitkijkpunten rond de koepel van Perlan, met uitzicht over de hele stad. Aan de waterkant is ook het beeld Sólfar een omweg waard, vooral in het avondlicht.
Wat te zien en te doen in IJsland: alles in één camperreis
Het makkelijkst rijg je de plekken aan elkaar via de Ringweg of een deel daarvan. In een week combineer je prima de Golden Circle, de zuidkust tot Jökulsárlón, een paar natuurbaden en wat stille watervallen, zonder dat het gehaast voelt. Voor de hele Ringweg met het noorden erbij heb je duidelijk meer tijd nodig.
- Korte rijdagen: over 100 km op de kaart doe je met stops vaak anderhalf tot twee uur.
- Alleen op campings slapen: wildkamperen is in IJsland niet toegestaan, ook niet voor één nachtje in de camper.
- Reken op parkeergeld: bij een aantal populaire stops betaal je voor het parkeren, via een app of bij de automaat.
- Boodschappen doe je in de grotere plaatsen: in de dorpen is de keuze klein. Wie in de camper kookt, bespaart veel geld.
- Houd een plan B achter de hand: kijk elke ochtend op umferdin.is, vedur.is en safetravel.is, en weet waar je in de buurt naartoe kunt als het gaat regenen.
Hoe je van deze plekken een route maakt, dag voor dag, zie je bij onze rondreis IJsland met de camper. Bij elke boeking krijg je bovendien onze gratis routeplanner, met echte rijtijden en een camping voor elke nacht. Welke camper bij je route past en wat hij kost, lees je op camper huren in IJsland.
Veelgestelde vragen over bezienswaardigheden in IJsland
Wat zijn de belangrijkste bezienswaardigheden van IJsland?
Voor de meeste reizigers zijn dat de Golden Circle met Þingvellir, Geysir en Gullfoss, de watervallen Seljalandsfoss en Skógafoss, het strand Reynisfjara, de gletsjerlagunes Jökulsárlón en Fjallsárlón en in het noorden Mývatn, de Goðafoss en de Dettifoss. Heb je meer tijd, neem dan ook Snæfellsnes en de Westfjorden mee.
Moet je entree betalen voor de bezienswaardigheden in IJsland?
De meeste natuurplekken, zoals watervallen, stranden en uitkijkpunten, zijn gratis. Bij een paar bekende stops betaal je parkeergeld, via een app zoals Parka of bij de automaat. Entree vragen vooral de grote lagunes en sommige natuurbaden op privégrond, zoals Hrunalaug.
Wat kun je gratis doen in IJsland?
Gratis baden kan in het oude zwembad Seljavallalaug (er staat een donatiebus), in Fosslaug in het noorden en in de hot pots van Drangsnes. Je kunt ook de watervallen Gljúfrabúi, Kvernufoss en Gluggafoss bekijken, langs de kloof Múlagljúfur wandelen of over het kiezelstrand van Hvalnes lopen. In Reykjavík zijn de beeldentuin van Einar Jónsson en de vuurtoren Grótta vrij toegankelijk.
Heb ik een 4x4 nodig voor de bezienswaardigheden?
Voor de klassiekers aan de Ringweg niet: daar volstaat in de zomer een 2WD-camper. F-wegen naar de hooglanden rijd je bij ons alleen met een 4x4, en alleen als de weg officieel open is. De Kjölur-route (35) naar Hveravellir raden we alleen aan met onze 4x4-campers of met de hooglandbus.
Hoeveel dagen heb ik nodig voor de highlights van IJsland?
Voor de Golden Circle en de zuidkust tot Jökulsárlón is een week genoeg, zonder dat je je hoeft te haasten. Wil je de hele Ringweg rijden, met het noorden erbij, dan heb je duidelijk meer tijd nodig. Voor de Westfjorden alleen trek je al minstens vijf dagen uit.
Waar slaap ik met de camper in de buurt van de bezienswaardigheden?
Op campings, en die vind je langs alle grote routes. Wildkamperen is in IJsland niet toegestaan, ook niet op de parkeerplaatsen bij de bezienswaardigheden. Vooraf reserveren is meestal niet nodig.