Jeśli jakieś zwierzę na Islandii kradnie całe show, to właśnie maskonury, po angielsku puffins. Te niewielkie ptaki morskie wyglądają, jakby wyskoczyły z kreskówki: jaskrawopomarańczowy dziób, krótkie skrzydła i zabawny, kołyszący się chód, na którego widok każdy się uśmiecha. Spotkanie z nimi na wolności to dla wielu jeden z najpiękniejszych momentów podróży na Islandię, zwłaszcza latem.
Na Islandii żyje jedna z największych populacji maskonurów na świecie i mało gdzie można je oglądać z tak bliska. Jeśli przyjedziesz o właściwej porze roku, szanse masz świetne, czy to kamperem, wynajętym autem, czy na wycieczce.
Dlaczego maskonury przylatują na Islandię
Szukają tu bezpieczeństwa i przestrzeni. Strome klify, wysepki u wybrzeży i mało drapieżników na lądzie to doskonałe warunki do lęgów. Latem ptaki kopią nory w porośniętych trawą krawędziach klifów i tam wychowują młode.
Największe kolonie leżą na południowym wybrzeżu, na Wyspach Westmańskich oraz w niektórych częściach zachodniej i północnej Islandii. Dla wielu podróżnych Islandia to pierwsze i jedyne miejsce, w którym widzą maskonury na wolności.
Informacje o dzikich zwierzętach i ochronie przyrody publikuje Islandzki Instytut Historii Naturalnej.
Maskonury na Islandii: kiedy przyjechać
Maskonury to letni goście. Na Islandii zobaczysz je zwykle od końca kwietnia do początku września.
Największe szanse masz od połowy maja do połowy sierpnia:
- Druga połowa maja
- Czerwiec
- Lipiec
- Pierwsza połowa sierpnia
W okresie lęgowym dorosłe ptaki często spędzają dzień na morzu, gdzie łowią ryby, i wracają na ląd dopiero pod koniec dnia. Dlatego najlepiej wybrać się do kolonii późnym popołudniem albo wieczorem, a latem światła jest wtedy pod dostatkiem.
Do początku września większość ptaków opuszcza Islandię i zimuje na otwartym morzu. Co dzieje się na wyspie w pozostałych miesiącach, przeczytasz w przewodniku o tym, kiedy jechać na Islandię.
Gdzie zobaczyć maskonury na Islandii
Dyrhólaey
Przylądek Dyrhólaey na południowym wybrzeżu to jedno z miejsc, w których najłatwiej zobaczyć maskonury w czasie lęgów bez rejsu łodzią. Latem siedzą na klifach blisko szlaków. Zawsze stosuj się do tablic i nie wchodź za liny.
Sezonowe zasady wstępu i bieżące komunikaty dla tego terenu publikuje islandzki urząd ochrony środowiska (Umhverfisstofnun) na stronie ust.is. Skoro i tak jesteś na południowym wybrzeżu, przeczytaj też nasz przewodnik o czarnej plaży Reynisfjara.
Wyspy Westmańskie
Wyspy Westmańskie (Vestmannaeyjar) uchodzą za stolicę maskonurów na Islandii. Na wyspie Heimaey co lato gnieździ się ogromna kolonia, a podczas rejsu łodzią albo spaceru wzdłuż klifów masz doskonałe szanse.
Wygodnie dopłyniesz tam promem Herjólfur, ale wcześniej sprawdź rozkład.
Ptasie klify Látrabjarg
Látrabjarg na Fiordach Zachodnich słynie z ogromnych klifów pełnych ptaków i z zaskakująco spokojnych maskonurów, które często siedzą tuż przy krawędzi. Dla fotografów to marzenie, ale przy klifie trzeba uważać, bo potrafi tu mocno wiać.
Borgarfjörður eystri
W Borgarfjörður eystri na wschodzie Islandii są platformy widokowe, z których możesz obserwować kolonie lęgowe, nie przeszkadzając ptakom. Trudno o sposób obserwacji, który byłby dla nich łagodniejszy, a do tego łatwo tu dojechać.
Jak oglądać maskonury, żeby im nie przeszkadzać
Maskonury wyglądają na spokojne, ale to dzikie zwierzęta, a okres lęgowy to dla nich czas szczególnie wrażliwy. Kto zachowuje się przy nich ostrożnie, chroni ptaki i dba o to, żeby te miejsca pozostały otwarte także dla kolejnych odwiedzających.
- Trzymaj się oznaczonych ścieżek i stosuj się do tablic na miejscu
- Nigdy nie dotykaj dzikich zwierząt, nie karm ich i nie chodź za nimi
- Zachowaj bezpieczną odległość od krawędzi klifu
- Drona w pobliżu kolonii lęgowych zostaw w plecaku
- Nie hałasuj, zwłaszcza przy norach
Aktualne informacje o bezpieczeństwie w podróży znajdziesz na stronie SafeTravel Iceland.
Kamperem do kolonii maskonurów
Kamperem łatwiej trafić na najlepsze pory obserwacji, bo to ty decydujesz, kiedy i dokąd jedziesz, a dotrzesz też w odległe zakątki. Wiele kolonii leży daleko od większych miejscowości, a wycieczki nie zawsze docierają tam w najspokojniejszych godzinach.
Z kamperem możesz:
- odwiedzić kilka kolonii podczas jednej podróży
- przyjechać celowo wieczorem, kiedy jest spokojniej
- zmienić plan, gdy pogoda się popsuje
- zaplanować postoje przy koloniach na trasie dookoła wyspy po Ring Road, czyli drodze nr 1
Jeśli właśnie planujesz podróż, przydadzą ci się też te przewodniki:
- Islandia: trasa zwiedzania i bezpłatny planer podróży
- Kempingi na Islandii: gdzie możesz nocować kamperem, bo nocleg na dziko jest zabroniony
- Supermarkety na Islandii: gdzie tanio zrobić zakupy do kuchni w kamperze
Kilka ciekawostek o maskonurach
- Maskonur potrafi nieść w dziobie kilka ryb naraz
- Maskonury większość życia spędzają na morzu, a na ląd przylatują głównie na czas lęgów
- Wiele ptaków co roku wraca do tego samego miejsca lęgowego
- Dziób jest najbardziej kolorowy w okresie lęgowym, zimą jego barwy blakną
Czy na Islandii je się maskonury?
Może gdzieś przeczytasz, że na Islandii je się maskonury. W niektórych nadmorskich miejscowościach rzeczywiście było to dawniej tradycją.
Dziś dla wielu odwiedzających i wielu Islandczyków najważniejsza jest ochrona kolonii lęgowych.
Dlaczego maskonury na Islandii są wyjątkowe
Maskonury żyją na wielu wybrzeżach świata, ale tylko w nielicznych miejscach tak łatwo je zobaczyć. Na Islandii zobaczysz je w naturalnym środowisku, a jeśli trzymasz się zasad, dokładasz swoją cegiełkę do ich ochrony.
Jeśli jedziesz na Islandię latem, zaplanuj przystanek przy maskonurach. Dla wielu osób to potem najpiękniejsze wspomnienie z całej podróży. Kampera na taką wyprawę znajdziesz na naszej stronie o wynajmie kampera na Islandii.
Uważaj przy klifach, trzymaj się ścieżek i ciesz się widokiem najsłynniejszych ptaków morskich Islandii.
Najczęstsze pytania o maskonury na Islandii
Kiedy można zobaczyć maskonury na Islandii?
Mniej więcej od końca kwietnia do początku września. Największe szanse masz od połowy maja do połowy sierpnia, zwłaszcza późnym popołudniem i wieczorem.
Gdzie zobaczyć maskonury na Islandii?
Łatwo dostępne miejsca to przylądek Dyrhólaey na południowym wybrzeżu, Wyspy Westmańskie z wyspą Heimaey, ptasie klify Látrabjarg na Fiordach Zachodnich i Borgarfjörður eystri na wschodzie wyspy.
Czy żeby zobaczyć maskonury, trzeba płynąć łodzią?
Nie. Na Dyrhólaey zobaczysz ptaki ze szlaku, a w Borgarfjörður eystri z platform widokowych. Na Wyspach Westmańskich zamiast rejsu możesz też wybrać spacer wzdłuż klifów.
Czy we wrześniu można jeszcze zobaczyć maskonury?
Raczej nie. Do początku września większość ptaków opuszcza Islandię i zimuje na otwartym morzu.
Czy można dotykać albo karmić maskonury?
Nie. To dzikie zwierzęta, a w okresie lęgowym szczególnie wrażliwe. Trzymaj się ścieżek, zachowaj odstęp od ptaków i od krawędzi klifu, a w pobliżu kolonii nie podrywaj drona w powietrze.